اهمیت تغذیه کودکان از تولد تا 5 سالگی

اهمیت تغذیه کودکان

تغذیه کودکان در روز ها و سال های ابتداییه زندگی بسیار مهم است و والدین باید حتما یک سری نکات  تغذیه ای را مطلع باشند ما در این مقاله قصد داریم اهمیت تغذیه کودکان از تولد تا ۵ سالگی مورد برسی قرار دهیم پس لطفا این مقاله را تا انتها مقاله کنید.

برای یک نوزاد هیچ غذایی سالم تر از شیر مادر نیست. شیر مادر شامل تمام ترکیبات لازم برای تقویت ایمنی طبیعی و دارای چندین نوع از عوامل محافظت کننده است که شامل آنتی بادی ها و ترکیبی از پروتئین های ضد باکتریایی مانند: لاکتوفرین و لیزوزیم می‌باشد.

در چند ماه اول، سیستم ایمنی بدن نوزاد شما ،کاملاً نابالغ است و  نمی‌تواند آنتی بادی های مورد نیاز را تولید کند، نوزاد کاملاً به ایمنی حاصل از شیر مادر ، متکی است تا بتواند در مقابل بیماری ها و عفونت‌ها مقاومت کند.

زمان شروع به کار غدد شیری

آغوز یا شیری که در ۲ تا ۴ روز اول پس از زایمان از بدن مادر ترشح می شود، به عنوان بهترین منبع تغذیه  برای نوزاد شما شناخته شده است.

به طور کلی، شیر مادر از ترکیبات ایده آلی شامل: ویتامین ها، پروتئین ها و چربی تشکیل شده که برای تأمین نیازهای غذایی کودک در ۶ ماه اول زندگی او لازم می باشد.

شیر دادن مادر به کودک تا پایان دو سالگی  کار ضروریی  است و حتما باید برای سلامت کودک انجام گیرد.

اهمیت تغذیه کودکان از تولد تا 5 سالگی

نکات تغیه ای در سال اول

۱- هنوز بهترین منبع تأمین پروتئین لازم جهت  رشد کودک است.

۲- تا حدود ۳۰ درصد کالری و انرژی مورد نیاز او را تأمین می کند.

۳- مواد ایمنی و تقویتی موجود در شیر مادر باعث حفاظت کودک در برابر انواع میکروب ها میشود.

( کودکان با توجه به اینکه که بسیار در معرض خطر ابتلا به بیماری ها و انواع میکرو ها هستند گرفتن مواد ایمنی و پرتعین ها اهمیت زیادی برای انها دارد) مواد مغذی:ویتامین k – ویتامین –   dآهن –فلوراید-و ……

۴- تکامل عصبی و روانی کودک را که با شیرمادر آغاز شده ، با تداوم و استمرار آن در سال دوم زندگی ، کامل می کند.

۵- نیازهای عاطفی و روانی او را که برای رشد و تکاملش بسیار ضروری هستند تأمین می کند.

۶- با کاهش دفعات بیماری، اثر قابل توجهی در شرایط روحی و روانی و اقتصادی خانواده دارد.

۷- اغلب کودکان در ایام بیماری کم اشتها هستند و به کمتر چیزی، به اندازه شیرمادر میل دارند و این منبع غذایی در ایام بیماری به بهبود آنان کمک می کند.

۸- و بالاخره در جریان اسهال و استفراغ، هیچ چیز به اندازه شیرمادر برای کودک قابل تحمل نیست.

البته باید دقت کنیم که در کودکان زودرس اوضاع به کلی تعغیر مبکند نوزادان زودرس  نیازهای متفاوتی دارند.

نوزادان زودرس مانند یک نوزاد عادی و به مدت طولانی آهن دریافت نکرده اند و ممکن است علاوه بر شیر مادر، به ویتامین ها و مواد معدنی بیشتری نیاز داشته باشند.

انواع و مقادیر مکمل های مورد نیاز بستگی به شرایط سلامتی نوزاد دارد.

۹-به عنوان یک قاعده کلی، به مادران شیرده توصیه می شود: حداقل به مدت یک ماه ،روزانه ۸ تا ۱۲ بار به نوزادان خود شیر دهند.

۱۰-نوزاد در طی شش هفته اول زندگی، به طور روزانه ،حداقل دو نوع حرکت نرم و یا رونده در روده ها و شکم خودش دارد که بعد ها به تدریج، این حرکات روده ها کاهش می یابند.اهمیت تغذیه کودکان از تولد تا ۵ سالگی

اهمیت تغذیه کودکان از تولد تا 5 سالگی
تغذیه کودکان از تولد تا ۵ سالگی

نکات مهم در تغذیه سال دوم زندگی

ادامه تغذیه با شیرمادر همچنان باید ادامه پیدا کند.

شیرمادر بعد از صرف غذای کودک باید  داده شود.

دفعات تغذیه به غیر از شیرمادر ۴ تا ۵ بار در روز است.

هنوز باید در غذا تغییراتی داد تا هضم آن آسانتر باشد ؛ زیرا اگر غذا یکباره و به صورت آنچه که در سفره خانواده است به کودک داده شود، ممکن است هضم آن  برای او مشکل باشد.

مثلا بهتر است برنج به صورت کته و کاملاً نرم شده باشد . می توان آن را با کمی آب خورش نرم وله کرد وبه کودک داد.

نیاز کودک به کلسیم و پروتئین توسط شیرمادر و مقدار ماست پاستوریزه ای که در روزمی خورد تامین می شود.

سفیده تخم مرغ کم کم به همان صورت که درمورد زرده تخم مرغ شروع شده بود به صورت کاملا پخته و سفت شده شروع ، و به تدریج  یک سفیده کامل مصرف شود.  می توان یک روز در میان یک تخم مرغ کامل به کودک داد.

کودک فعالانه در غذا خوردن دخالت داشته باشد و خود غذا را با دست یا قاشق کوچک بردارد و به دهان ببرد.

از ۱۱ ماهگی به بعد ، زمان انتقال از غذاهای مخصوص به غذای سفره خانواده است.

حبوبات از مواد غذایی دارای پروتئین، کربوهیدرات و املاح است . درسال دوم به تدریج بر تنوع حبوبات مصرفی بیفزایید . می توانید آنها را به صورت کاملاً پخته شده همراه با سیب زمینی و با روغن یا کره و ترجیحاً روغن زیتون به کودک بدهید.

باید توجه داشت که هنوز هم معده کودک کوچک است و نباید آن را با مقدار زیادی میوه یا آب میوه پر کرد.

به کودک یک تا دو ساله تنقلاتی مثل پفک، شکلات، چیپس و… نباید داده شود و در صورتی که فعالیت کودک زیاد باشد بستنی ، خرما، بیسکوئیت، بادام و پسته بو نداده ولی ریز شده بعد از غذا به او داده شود تا جای وعده های  اصلی غذا را نگیرد.

در طول سال دوم ، مصرف ویتامین هایA وD و قطره آهن باید ادامه داشته باشد و این مشکل که آهن موجب سیاهی دندان ها می شود نباید مانع مصرف آن شود بلکه باید قطره را با قاشق چایخوری در عقب دهان کودک ریخت و متعاقب آن به او آب داد و با پارچه ای تمیز روی دندان های کودک را تمیز کرد.

در اواخر سال دوم احساس استقلال کودک بیشتر می شود ، خودش غذا می خورد و از همه ی غذاهای سفره خانواده به دلخواه انتخاب می نماید.

مادران دراین مرحله از این زندگی باید به مصرف مواد غذایی کافی و پر انرژی که برای  رشد کود ک لازم است، توجه نمایند.

فواعدکلی شیرمادر برای کودکان

اولین و مهمترین مزیتی که شیر مادر نسبت به سایر غذاهای کودک دارد، این است که به راحتی ، در هر کجا و هر زمان که کودک به آن نیاز داشته باشد، در دسترس است.

شیر مادر همیشه دمای مناسبی دارد. تمیز و استریل است.

به طور کلی  شیر مادر به عنوان سالم ترین منبع تغذیه برای نوزادان زیر ۶ ماه محسوب می شود. 

اهمیت تغذیه کودکان از تولد تا 5 سالگی

نکات تغذیه بعد از ۲ سالگی

بعد از دو سالگی با کند شدن رشد، اشتهای کودک هم کاهش می یابد.

پس براساس روند رشد کودک ، تقاضا برای دریافت غذا نیز تغییر می کند.

هر چند میزان دریافت انرژی از یک غذا تا غذای دیگر متفاوت است، اما کل غذای دریافتی روزانه کودک ثابت است.

البته نیاز انرژی کودکان براساس میزان فعالیت فیزیکی آنها متفاوت است.

برای تأمین کلیه مواد مغذی مورد نیاز کودک، برنامه غذایی آنها باید شامل ترکیبی از غذاهای مختلف در گروه های اصلی غذایی باشد.

در زمان‌های قدیم تنها راه تغذیه نوزاد در ماه‌های اول یا ۲سال ابتدایی زندگی شیر مادر بود، اما امروزه متأسفانه با وجود شیر خشک مادران یا زودتر شیردهی طبیعی به کودک را متوقف می‌کنند

یا برخی از مادران نسبت به دادن شیر خود به نوزاد بی‌تفاوت می‌شوند

این در حالی است که شیر مادر تغذیه مطلوب را برای نوزادان فراهم می کند، دارای مقدار مناسبی از مواد مغذی است و به راحتی قابل هضم و در دسترس است.

همچنین شیر مادر دارای آنتی بادی است که به کودک در مبارزه با ویروس ها و باکتری ها کمک می کند.

برخی مطالعات نشان می دهد که بین نوزادان تغذیه شده با شیر خشک و تغذیه شده با شیر مادر ممکن است تفاوت در رشد مغز باشد.

این تفاوت ممکن است به دلیل صمیمیت فیزیکی، تماس چشم و لمسی در ارتباط با تغذیه با شیر مادر باشد.

فواعد شیر دادن برای مادران

علاوه بر این تغذیه با شیر مادر مزایای زیادی برای زنان دارد.

به عنوان مثال این نوع تغذیه حفاظت طولانی مدت را برای مادران در برابر سرطان و بیماری های مختلف ایجاد می کند، به گونه ای که در مجموع شیردهی در یک زن با کاهش خطر سرطان پستان و تخمدان ارتباط دارد.

تغذیه با شیرمادر نیازهای تغذیه ای را تامین کرده و بهترین الگوی رشد و تکامل کودکان را فراهم می کند.

این در حالی است که تغذیه با شیرمادر نیازهای تغذیه ای شیرخواران را تامین کرده و بهترین الگوی رشد و تکامل مطلوب کودکان را فراهم می کند.

همچنین این نوع تغذیه احتمال چاقی و بیماری های مزمن مانند بیماری های قلبی عروقی، سرطان ها و دیابت را در بزرگسالی کاهش می دهد.

به رشد و تکامل فک و صورت کمک کرده و از پوسیدگی دندان پیشگیری می کند.

علاوه بر این تغذیه با شیرمادر تأمین کننده صمیمیت، نزدیکی و تماس مادر و کودک است که نتیجه آن ارتقاء تکامل جسمی و عاطفی کودک است.

تغذیه با شیرخشک چه مضراتی برای نوزادان دارد و آنها را در آینده با چه خطراتی مواجه می کند؟

ترکیب شیر مصنوعی یکسان است و مانند شیر مادر تغییر نمی کند.

همچنین هورمون ها، آنزیم ها، انواع املاح و نحوه جذب آن ها و صدها فاکتور ایمنی بخش موجود در شیرمادر، در شیر مصنوعی وجود ندارد.

علاوه بر این کودکان از فواید شیرمادر در ارتقاء بهره هوشی و همچنین از فواید عاطفی تغذیه با شیرمادر و امنیت روانی ناشی از آن در دوران بلوغ محروم می شوند و این امر بر تکامل روانی اجتماعی کودک در آینده اثر می گذارد.

برخی دیگر از خطرات تغذیه با شیر مصنوعی شامل ابتلای شیرخوار به بسیاری از بیماری ها (مانند اسهال و استفراغ ، اگزما، آسم و …) و احتمال ابتلا به چاقی، بیماری های قلبی و عروقی است و احتمال ابتلا به بیماری دیابت نیز در دوران بزرگسالی بیشتر می شود.

چرا قبل از شروع شیر مادر نباید مواد دیگری به نوزاد داده شود؟

برخی مادران یا مادر بزرگ ها قبل از شروع تغذیه نوزاد با آغوز موادی مانند شیرخشت، ترنجبین، آب قند یا نوشیدنی های دیگر به نوزاد می دهند.

 

تغذیه با این مواد خطرناک است، زیرا جانشین تغذیه نوزاد با آغوز به عنوان اولین تغذیه او می شود، احتمال ابتلای کودک به عفونت هایی نظیر اسهال، سپتی سمی، مننژیت و احتمال بروز حساسیت و اگزما را افزایش می دهد.

امیدوارم خواندن  مقاله اهمیت تغذیه کودکان از تولد تا ۵ سالگی به شما کمک کرده باشد برای خواندن مقالات بیشتر می توانید به صفحه مجله سلامت مراجعه کنید

اگر از مقاله لذت بردید انرا با دوستانتان به اشتراک بگذارید

Share on telegram
Share on facebook
Share on whatsapp
Share on email
مشاوره آنلاین در هر کجا

هرجا که هستید رایگان مشاوره دریافت کنید